ఎల్నినో వేళ చంద్రబాబు మార్క్ పాలన.. రైతులకు అండగా ప్రభుత్వం!
kalyan5023@gmail.com
- August 11, 2026
చంద్రబాబు మార్క్ పాలన
ఎల్నినో ప్రభావం వ్యవసాయ రంగానికి ఎప్పుడూ సవాలే. వర్షాలు ఆలస్యం కావడం, వర్షపాతం తగ్గడం, ఉష్ణోగ్రతల్లో మార్పులు రావడం, నీటి లభ్యతపై ఒత్తిడి పెరగడం వంటివి రైతులపై నేరుగా ప్రభావం చూపుతాయి. ఇప్పుడు ఆంధ్రప్రదేశ్లో కూడా వర్షాభావ పరిస్థితులు రైతులను ఆందోళనకు గురిచేస్తున్నాయి.
ఇలాంటి సమయంలో ప్రభుత్వం ఏం చేస్తుంది అన్నదే అసలు విషయం. ఎందుకంటే రైతు పంట వేసిన తర్వాత సమస్య వస్తే స్పందించడం కంటే.. సమస్య రాకముందే అంచనా వేసి చర్యలు తీసుకోవడం చాలా ముఖ్యం. ఈ విషయంలో సీఎం చంద్రబాబు నాయుడు అధికారులతో వరుస సమీక్షలు నిర్వహిస్తూ ముందస్తు ప్రణాళికపై దృష్టి పెట్టడం ఆసక్తికరంగా మారింది.
ఎల్నినోపై చంద్రబాబు ప్రత్యేక ఫోకస్
ఎల్నినో పరిస్థితుల ప్రభావాన్ని దృష్టిలో పెట్టుకుని జూలై 28న సీఎం చంద్రబాబు అధికారులతో ప్రత్యేకంగా సమీక్ష నిర్వహించారు. ఆ సమీక్షలో రాష్ట్రంలో జూలై నెలలో 69 శాతం వర్షాభావ పరిస్థితి నమోదైనట్లు అధికారులు వివరించారు. మరోవైపు 122 హైరిస్క్ మండలాలను గుర్తించినట్లు తెలిపారు.
ముఖ్యంగా పత్తి, వరి వంటి పంటలపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉందని అధికారులు అంచనా వేశారు. దీంతో రైతులకు ముందుగానే అవగాహన కల్పించడం, అవసరమైన ప్రాంతాల్లో ప్రత్యామ్నాయ పంటల వైపు మళ్లించడం, అత్యవసర విత్తన ప్రణాళిక సిద్ధం చేయడం వంటి చర్యలకు ప్రభుత్వం ప్రాధాన్యం ఇచ్చింది.
ఇక్కడే చంద్రబాబు పాలనలో కనిపించే ఒక అంశం ఆసక్తికరంగా ఉంది. సమస్య వచ్చిన తర్వాత స్పందించడం కంటే.. పరిస్థితి మరింత తీవ్రమయ్యేలోపే అధికార యంత్రాంగాన్ని అప్రమత్తం చేయడం.
రైతు పంటకు నీరే కీలకం
వ్యవసాయంలో విత్తనం, ఎరువు, పెట్టుబడి ఎంత ముఖ్యమో.. సాగు మధ్యలో నీరు అందడం అంతకంటే ముఖ్యం. ముఖ్యంగా వరి వంటి నీటి అవసరం ఎక్కువగా ఉండే పంటలకు నీటి లభ్యత తగ్గితే రైతు పెట్టిన పెట్టుబడి ప్రమాదంలో పడుతుంది.
అందుకే నీటి కొరత ఉన్న ప్రాంతాల్లో అందుబాటులో ఉన్న వనరులను ఎలా ఉపయోగించాలన్న అంశంపై ప్రభుత్వం దృష్టి పెడుతోంది. హైరిస్క్ ప్రాంతాల్లో బోర్వెల్స్ వినియోగాన్ని పరిశీలించాలని, పంటలను రక్షించేందుకు వంశధార నీటిని మళ్లించే అవకాశాలను కూడా పరిశీలించాలని చంద్రబాబు అధికారులను ఆదేశించినట్లు అధికారిక వార్తా నివేదికలు వెల్లడించాయి.
అయితే నీటి సమస్యకు ఒకే పరిష్కారం ఉండదు. జలాశయాల్లో నీటి నిల్వలు, వర్షపాతం, ఆయకట్టు అవసరాలు, తాగునీటి అవసరాలు అన్నింటినీ సమన్వయం చేయాల్సి ఉంటుంది. ఈ బ్యాలెన్స్ను కాపాడటం ప్రభుత్వానికి అసలు పరీక్ష.
పంట మార్చుకోవాల్సి వస్తే రైతుకు ముందే సమాచారం
వర్షాలు అనుకున్న స్థాయిలో లేకపోతే ప్రతి రైతు తనకు నచ్చిన పంటనే కొనసాగించడం కూడా ప్రమాదమే. నీటి లభ్యతను బట్టి పంట ఎంపిక చేసుకోవడం అవసరం.
ఈ నేపథ్యంలో ప్రత్యామ్నాయ పంటలను ప్రోత్సహించడంతో పాటు రైతులకు అవగాహన కార్యక్రమాలు నిర్వహించాలని ప్రభుత్వం నిర్ణయించింది. ఆగస్టు 3 నుంచి రైతుల్లో అవగాహన కార్యక్రమాలు చేపట్టాలని, అత్యవసర విత్తన ప్రణాళికను అమలు చేయాలని సీఎం సూచించారు.
ఇలాంటి సమయంలో రైతుకు కావాల్సింది కేవలం సలహా కాదు. సరైన సమయంలో సరైన సమాచారం. ఏ ప్రాంతంలో ఏ పంట వేయాలి? ఎంత నీరు అందుబాటులో ఉంటుంది? విత్తనాలు ఎక్కడ లభిస్తాయి? పంటకు నష్టం జరిగితే ఏ విధంగా సహాయం అందుతుంది? ఇలాంటి ప్రశ్నలకు అధికారులు క్షేత్రస్థాయిలో సమాధానం ఇవ్వగలిగితేనే ఈ ప్రణాళికకు అసలు ప్రయోజనం ఉంటుంది.
పంట నష్టం జరిగితే పరిహారం కూడా కీలకమే
వాతావరణ పరిస్థితులను పూర్తిగా నియంత్రించడం ఏ ప్రభుత్వానికీ సాధ్యం కాదు. వర్షాలు ఎప్పుడు పడాలి, ఎంత పడాలి అనే విషయాలను ప్రభుత్వం నిర్ణయించలేదు. కానీ వాతావరణం వల్ల వచ్చే నష్టాన్ని తగ్గించేందుకు ముందస్తు చర్యలు మాత్రం తీసుకోవచ్చు.
అదే సమయంలో పంట నష్టం జరిగితే నష్టాన్ని త్వరగా అంచనా వేయడం, అర్హులైన రైతులకు బీమా లేదా ప్రభుత్వ సహాయం అందేలా చూడటం కూడా ముఖ్యమే. ఎల్నినో పరిస్థితులపై నిర్వహించిన సమీక్షలో పంట బీమా కవరేజీ, రైతులకు సకాలంలో సలహాలు అందించడం వంటి అంశాలపై కూడా చంద్రబాబు దృష్టి పెట్టినట్లు రిపోర్టులు పేర్కొన్నాయి.
రైతుకు ప్రభుత్వంపై నమ్మకం పెరగాలంటే ఇదే కీలకం. పంట బాగుంటే రైతు తన కష్టంతో నిలబడతాడు. పంట దెబ్బతింటే ప్రభుత్వం తన వెంట ఉందనే భరోసా ఉండాలి.
పంటలతో పాటు ధరలపైనా దృష్టి అవసరం
వర్షాభావం ప్రభావం వ్యవసాయంతోనే ఆగిపోదు. పంటల ఉత్పత్తి తగ్గితే మార్కెట్పై కూడా ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంటుంది. ముఖ్యంగా కూరగాయలు, పప్పులు, బియ్యం వంటి నిత్యావసర వస్తువుల సరఫరా, ధరలను అధికారులు నిరంతరం గమనించాల్సి ఉంటుంది.
ఎల్నినో నేపథ్యంలో కూరగాయలు, నిత్యావసర వస్తువుల ధరలపై నిఘా పెట్టాలని సీఎం సూచించినట్లు తాజా నివేదికలు వెల్లడిస్తున్నాయి.
ఇక్కడ రైతు ప్రయోజనం, వినియోగదారుడి ప్రయోజనం రెండూ కలిసి చూడాల్సిందే. రైతుకు తన పంటకు మంచి ధర రావాలి. అదే సమయంలో మధ్యవర్తిత్వం లేదా సరఫరా లోపాల కారణంగా వినియోగదారుడిపై అనవసర భారం పడకూడదు.
ఇది నిజంగా చంద్రబాబు మార్క్ పాలనా?
చంద్రబాబు పాలనపై రాజకీయంగా ఎవరి అభిప్రాయం వారికి ఉండొచ్చు. కానీ ఎల్నినో పరిస్థితుల విషయంలో ప్రభుత్వం ఇప్పటివరకు తీసుకుంటున్న చర్యలను చూస్తే ముందస్తు ప్రణాళిక, అధికారులతో సమీక్షలు, ప్రమాద ప్రాంతాల గుర్తింపు, ప్రత్యామ్నాయ పంటలు, విత్తనాల సిద్ధత, నీటి వనరుల వినియోగం వంటి అంశాలకు ప్రాధాన్యం ఇస్తున్నట్లు కనిపిస్తోంది.
అయితే ప్లాన్ ప్రకటించడం ఒక దశ మాత్రమే. అది గ్రామస్థాయిలో ఎంత వేగంగా అమలవుతుంది? రైతుకు సమాచారం సమయానికి చేరుతుందా? నీటి సమస్య ఉన్న ప్రాంతాల్లో ప్రత్యామ్నాయ ఏర్పాట్లు జరుగుతాయా? పంట నష్టం జరిగితే సహాయం ఎంత త్వరగా అందుతుంది? అనేదే అసలు పరీక్ష.
ఎందుకంటే రైతుకు కావాల్సింది కాగితాలపై ఉన్న ప్రణాళిక కాదు.. పొలంలో కనిపించే పరిష్కారం.
రైతుకు అండగా నిలవడమే అసలు పరీక్ష
ఎల్నినో వంటి వాతావరణ పరిస్థితులు ప్రభుత్వానికి కూడా సవాలే. ఒకవైపు తాగునీటి అవసరాలు, మరోవైపు సాగునీటి అవసరాలు.. ఇంకోవైపు పంటల ఉత్పత్తి, మార్కెట్ ధరలు.. అన్నింటినీ సమన్వయం చేయాల్సి ఉంటుంది.
ఈ నేపథ్యంలో చంద్రబాబు ప్రభుత్వం తీసుకుంటున్న ముందస్తు చర్యలు రైతుల్లో భరోసా కలిగించాలంటే అవి క్షేత్రస్థాయిలో కనిపించాలి. రైతుకు సరైన సమయంలో నీరు, విత్తనం, సలహా, పంట బీమా, నష్టం జరిగినప్పుడు సహాయం అందితేనే ఈ పాలనకు అసలు అర్థం ఉంటుంది.
ఎల్నినోను ఆపడం ప్రభుత్వ చేతుల్లో ఉండకపోవచ్చు. కానీ ఎల్నినో ప్రభావంతో రైతుకు వచ్చే నష్టాన్ని తగ్గించడం మాత్రం ప్రభుత్వ చేతుల్లోనే ఉంటుంది.
అందుకే ఇప్పుడు చంద్రబాబు ప్రభుత్వానికి అసలు పరీక్ష మొదలైంది. సమీక్షల నుంచి చర్యల వరకు.. ఆ చర్యల నుంచి రైతు పొలం వరకు వ్యవస్థ ఎంత సమర్థంగా పనిచేస్తుందన్నదే కీలకం.
రైతు పంట కాపాడితేనే గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థ నిలబడుతుంది. రైతు నిలబడితేనే రాష్ట్ర ఆర్థిక వ్యవస్థ బలపడుతుంది. అదే ఎల్నినో సమయంలో ప్రభుత్వ ముందస్తు పాలనకు అసలు అర్థం.
